JPK_PKPiR i JPK_EWP – jak przygotować uproszczoną księgowość do nowych obowiązków?

Cyfryzacja rozliczeń podatkowych obejmuje już nie tylko VAT, KSeF i księgi rachunkowe spółek. Od 2026 roku część przedsiębiorców rozliczających PIT musi prowadzić uproszczoną księgowość za pomocą programu komputerowego. Po zakończeniu roku przekażą dane urzędowi skarbowemu w ustrukturyzowanej formie. Nowe obowiązki obejmują przede wszystkim pliki JPK_PKPIR, JPK_EWP oraz JPK_ST. Pierwsza nazwa często pojawia się w wyszukiwarkach jako „JPK_PKPiR 2026”, jednak oficjalne oznaczenie struktury Ministerstwa Finansów to JPK_PKPIR.

Zmiana nie polega wyłącznie na wygenerowaniu dodatkowego pliku po zakończeniu roku. Dane trzeba prawidłowo gromadzić od początku okresu objętego raportowaniem. Braki w numerach dokumentów, błędne stawki ryczałtu czy nieaktualna ewidencja środków trwałych mogą utrudnić przygotowanie prawidłowego pliku.

JPK_PKPiR 2026 – najważniejsze informacje

• Pierwsza grupa przedsiębiorców prowadzi księgi elektronicznie od 1 stycznia 2026 r.
• Obowiązek w pierwszym etapie dotyczy podatników PIT przesyłających miesięczny JPK_V7M.
• Przedsiębiorcy prowadzący KPiR przygotują plik JPK_PKPIR.
• Podatnicy rozliczający ryczałt przygotują JPK_EWP.
• Ewidencję lub wykaz środków trwałych obejmie struktura JPK_ST.
• Plików JPK_PKPIR i JPK_EWP nie wysyła się co miesiąc.
• Pierwsze pliki za 2026 rok zostaną przekazane w 2027 roku.
• Dla przedsiębiorców rozliczających rok kalendarzowy termin przypadnie co do zasady 30 kwietnia 2027 r.
• Pozostali podatnicy zostaną objęci obowiązkiem od 2027 roku i wyślą pierwsze pliki w 2028 roku.

Czym są JPK_PKPIR, JPK_EWP i JPK_ST?

Nowe pliki należą do grupy struktur JPK_PD, czyli Jednolitych Plików Kontrolnych dotyczących podatków dochodowych.

JPK_PKPIR stanowi elektroniczne odwzorowanie podatkowej księgi przychodów i rozchodów. Dotyczy przede wszystkim przedsiębiorców rozliczających dochód na zasadach ogólnych albo podatkiem liniowym.

JPK_EWP odwzorowuje ewidencję przychodów prowadzoną przez podatników korzystających z ryczałtu od przychodów ewidencjonowanych.

JPK_ST zawiera dane z ewidencji lub wykazu środków trwałych oraz wartości niematerialnych i prawnych. Plik przekazują podatnicy zobowiązani do prowadzenia takiej ewidencji lub wykazu.

Ministerstwo Finansów udostępniło następujące wersje struktur:

• JPK_PKPIR(3),
• JPK_EWP(4),
• JPK_ST(1).

Zapraszamy do współpracy

Szczegółowe informacje o ofercie i warunkach współpracy można uzyskać telefonicznie lub wysyłając zapytanie za pomocą formularza kontaktowego.

AT Koncept

– biuro rachunkowe Radzymin

• +48 698 648 144
• biuro@atkoncept.pl

Zadzwoń Napisz wiadomość

Kogo i od kiedy obejmują nowe obowiązki?

Obowiązek wprowadzono w dwóch etapach.

Grupa przedsiębiorców	Prowadzona ewidencja	Właściwy plik	Pierwszy rok objęty obowiązkiem	Termin pierwszego przekazania
Podatnicy PIT składający miesięczny JPK_V7M	KPiR	JPK_PKPIR oraz, gdy dotyczy, JPK_ST	2026	co do zasady do 30 kwietnia 2027 r.
Podatnicy PIT składający miesięczny JPK_V7M	ewidencja przychodów	JPK_EWP oraz, gdy dotyczy, JPK_ST	2026	co do zasady do 30 kwietnia 2027 r.
Pozostali podatnicy, w tym składający JPK_V7K i zwolnieni z VAT	KPiR	JPK_PKPIR oraz, gdy dotyczy, JPK_ST	2027	co do zasady do 30 kwietnia 2028 r.
Pozostali podatnicy, w tym składający JPK_V7K i zwolnieni z VAT	ewidencja przychodów	JPK_EWP oraz, gdy dotyczy, JPK_ST	2027	co do zasady do 30 kwietnia 2028 r.

Pierwszy etap nie obejmuje więc automatycznie wszystkich jednoosobowych działalności gospodarczych. Decydujące znaczenie ma obowiązek składania miesięcznego JPK_V7M.

Podatnik rozliczający VAT kwartalnie albo korzystający ze zwolnienia z VAT zostanie objęty nowymi zasadami w drugim etapie.

Czy JPK_PKPIR trzeba wysyłać co miesiąc?

Nie. Miesięczne rozliczenie VAT decyduje jedynie o tym, od którego roku podatnik podlega nowym obowiązkom.

JPK_PKPIR, JPK_EWP i JPK_ST przekazuje się po zakończeniu roku podatkowego. Termin jest powiązany z terminem złożenia rocznego zeznania podatkowego.

Dla przedsiębiorcy, którego rok podatkowy pokrywa się z rokiem kalendarzowym, będzie to co do zasady 30 kwietnia następnego roku.

Nie należy mylić tego terminu z 31 lipca. Termin 31 lipca dotyczy podatników PIT prowadzących księgi rachunkowe i przesyłających JPK_KR_PD oraz JPK_ST_KR. Nie obejmuje przedsiębiorców prowadzących KPiR lub ewidencję przychodów.

Czy obowiązek dotyczy podatników zwolnionych z VAT?

Tak, ale w późniejszym terminie.

Podatnicy zwolnieni z VAT nie składają JPK_V7M, dlatego nie należą do pierwszej grupy objętej obowiązkiem od 2026 roku. Powinni jednak przygotować się do elektronicznego prowadzenia KPiR lub ewidencji przychodów od 2027 roku.

Pierwszy JPK_PKPIR albo JPK_EWP przekażą wówczas w 2028 roku.

Jakie informacje znajdą się w JPK_PKPIR?

JPK_PKPIR nie jest wyłącznie zestawieniem rocznych przychodów i kosztów. Plik odwzorowuje poszczególne zapisy w podatkowej księdze przychodów i rozchodów.

Może zawierać między innymi:

• datę zdarzenia gospodarczego,
• numer dowodu księgowego,
• numer identyfikujący fakturę w KSeF,
• dane kontrahenta,
• opis zdarzenia gospodarczego,
• przychody ze sprzedaży,
• pozostałe przychody,
• zakup towarów i materiałów,
• koszty uboczne zakupu,
• wynagrodzenia,
• pozostałe wydatki,
• informacje o spisach z natury,
• sumy kontrolne zapisów.

Urząd skarbowy otrzyma więc uporządkowane informacje o zapisach znajdujących się w księdze. Dane będzie można porównywać między innymi z JPK_VAT, KSeF i rocznym zeznaniem podatkowym.

Jakie dane obejmuje JPK_EWP?

JPK_EWP jest przeznaczony dla podatników rozliczających ryczałt od przychodów ewidencjonowanych.

Poszczególne zapisy mogą obejmować między innymi:

• datę wpisu do ewidencji,
• datę uzyskania przychodu,
• numer dokumentu,
• numer KSeF,
• dane kontrahenta,
• kwotę przychodu,
• stawkę ryczałtu,
• dodatkowe oznaczenia wymagane przez strukturę.

Szczególne znaczenie ma prawidłowe przypisanie przychodu do właściwej stawki ryczałtu. Jedna firma może wykonywać kilka rodzajów usług opodatkowanych różnymi stawkami.

Błąd popełniony podczas bieżącego księgowania wpłynie nie tylko na wysokość podatku. Pojawi się również w szczegółowych zapisach JPK_EWP.

JPK_ST – co zmieni się w ewidencji środków trwałych?

Przedsiębiorcy prowadzący ewidencję lub wykaz środków trwałych mogą być zobowiązani do przekazania JPK_ST.

Plik może obejmować między innymi:

• datę nabycia lub wytworzenia składnika,
• datę przyjęcia do używania,
• rodzaj i numer dokumentu,
• nazwę środka trwałego,
• symbol Klasyfikacji Środków Trwałych,
• wartość początkową,
• metodę i stawkę amortyzacji,
• informacje o sprzedaży, likwidacji lub wykreśleniu składnika,
• numery KSeF dokumentów dotyczących nabycia lub zbycia.

Przygotowania do nowych obowiązków nie powinny więc ograniczać się do przeglądu faktur sprzedażowych i kosztowych. Warto również sprawdzić, czy ewidencja majątku firmy jest kompletna i aktualna.

JPK_PKPIR a JPK CIT – czym różnią się te obowiązki?

JPK_PKPIR i JPK_EWP dotyczą uproszczonych form księgowości stosowanych głównie przez przedsiębiorców rozliczających PIT.

JPK CIT obejmuje podatników prowadzących księgi rachunkowe. W tym przypadku wykorzystywane są przede wszystkim struktury JPK_KR_PD oraz JPK_ST_KR.

Zakres raportowanych danych jest szerszy niż w przypadku KPiR lub ewidencji przychodów. Obejmuje między innymi zapisy na kontach księgowych i dane potrzebne do ustalenia wyniku podatkowego.

Więcej o raportowaniu dotyczącym spółek opisujemy w artykule „JPK CIT i zmiany w raportowaniu dla spółek – jak przygotować firmę na nowe obowiązki?”.

Dlaczego nie wystarczy wygenerować pliku na koniec roku?

Program księgowy może utworzyć plik XML wyłącznie na podstawie wcześniej wprowadzonych danych. Jeżeli zapisy będą niepełne lub niespójne, techniczne wygenerowanie pliku nie rozwiąże problemu.

Trudności mogą powodować między innymi:

• brak numerów dokumentów,
• niepełne dane kontrahentów,
• niewłaściwe daty zdarzeń gospodarczych,
• błędne przypisanie wydatków do kolumn KPiR,
• zastosowanie nieprawidłowej stawki ryczałtu,
• brak numerów KSeF,
• pominięte korekty,
• rozbieżności między KPiR a ewidencją VAT,
• nieaktualny wykaz środków trwałych,
• brak informacji o sprzedaży lub likwidacji składnika majątku.

Przygotowanie firmy powinno więc rozpocząć się od uporządkowania sposobu przekazywania i opisywania dokumentów.

Checklista przygotowania firmy do JPK_PKPiR 2026

Ustalenie obowiązku

1. Sprawdź, czy firma składa miesięczny JPK_V7M.
2. Ustal, czy obowiązek obejmuje firmę od 2026 czy od 2027 roku.
3. Określ, czy właściwy będzie JPK_PKPIR czy JPK_EWP.
4. Sprawdź, czy firma prowadzi ewidencję lub wykaz środków trwałych objęty JPK_ST.

Program księgowy

1. Sprawdź obsługę struktur JPK_PKPIR(3), JPK_EWP(4) i JPK_ST(1).
2. Zweryfikuj możliwość zapisywania numerów KSeF.
3. Sprawdź, czy program przechowuje wymagane dane kontrahentów.
4. Upewnij się, że system prawidłowo obsługuje korekty.
5. Wykonaj testowe wygenerowanie pliku XML.

Dokumenty i dane

1. Ustal regularny termin przekazywania dokumentów do księgowości.
2. Zweryfikuj numery i daty dowodów księgowych.
3. Sprawdź poprawność danych kontrahentów.
4. Uporządkuj sposób opisywania kosztów.
5. Zweryfikuj stawki ryczałtu dla wszystkich rodzajów przychodów.
6. Uzupełnij brakujące informacje o środkach trwałych.
7. Sprawdź, czy sprzedane lub zlikwidowane składniki zostały wykreślone.

Kontrola przed wysyłką

1. Porównaj przychody z KSeF, JPK_VAT i ewidencją księgową.
2. Sprawdź raporty z kas fiskalnych.
3. Zweryfikuj spis z natury.
4. Uzgodnij odpisy amortyzacyjne.
5. Sprawdź zgodność danych z zeznaniem rocznym.
6. Ustal osobę odpowiedzialną za podpisanie i wysłanie pliku.
7. Pobierz i zachowaj Urzędowe Poświadczenie Odbioru.

Czy można nadal prowadzić KPiR w Excelu?

Samo prowadzenie zestawienia w arkuszu kalkulacyjnym może nie wystarczyć.

Przepisy wymagają prowadzenia księgi przy użyciu programu komputerowego oraz przekazania jej w postaci zgodnej z opublikowaną strukturą logiczną. Nie każdy arkusz umożliwia utworzenie poprawnego pliku XML, kontrolę obowiązkowych pól i zachowanie zgodności sum.

Przedsiębiorca korzystający z własnego arkusza powinien ustalić:

• w jaki sposób powstanie plik XML,
• kto zweryfikuje jego poprawność,
• jak zostaną uzupełnione numery KSeF,
• jak zostaną uwzględnione korekty,
• kto podpisze i wyśle plik.

Ministerstwo Finansów udostępnia bezpłatne formularze do przygotowania JPK_PKPIR, JPK_EWP i JPK_ST oraz aplikację Klient JPK WEB do podpisywania i wysyłania plików.

Czy błędny JPK_PKPIR można skorygować?

Tak. Struktury umożliwiają przekazanie pierwszego pliku oraz jego korekty.

Poprawienie pliku może być konieczne, gdy po wysyłce:

• odnaleziono pominięty dokument,
• zmieniono kwotę kosztu lub przychodu,
• poprawiono stawkę ryczałtu,
• uzupełniono dane kontrahenta,
• wprowadzono korektę faktury,
• poprawiono ewidencję środka trwałego.

Możliwość korekty nie powinna jednak zastępować bieżącej kontroli księgi. Im wcześniej firma wychwyci nieprawidłowości, tym mniejsze ryzyko wielokrotnego poprawiania rocznych plików.

Jak podpisać i wysłać JPK_PD?

Plik można przygotować i wysłać z programu księgowego, jeśli obsługuje on odpowiednią funkcję. Można także skorzystać z aplikacji Klient JPK WEB.

Do podpisania pliku można użyć między innymi:

• Profilu Zaufanego,
• kwalifikowanego podpisu elektronicznego,
• danych autoryzujących, gdy plik przekazuje podatnik będący osobą fizyczną.

Od 16 czerwca 2026 r. pełnomocnictwo UPL-1 obejmuje także podpisywanie plików JPK_PD. Biuro rachunkowe posiadające odpowiednie pełnomocnictwo może więc podpisać i wysłać plik w imieniu klienta.

Jak AT Koncept przygotowuje JDG do nowych obowiązków?

W ramach księgowości dla jednoosobowych działalności gospodarczych prowadzimy KPiR oraz ewidencję przychodów. Kontrolujemy dokumenty i przygotowujemy rozliczenia VAT, PIT oraz ryczałtu.

Przygotowanie do JPK obejmuje nie tylko końcowe wygenerowanie pliku. Dbamy również o:

• prawidłowe księgowanie dokumentów,
• przypisanie przychodów do odpowiednich stawek,
• kontrolę danych kontrahentów,
• ujmowanie korekt,
• aktualizację ewidencji środków trwałych,
• porównanie danych z VAT i zeznaniem rocznym,
• podpisanie oraz przekazanie wymaganych struktur.

Przedsiębiorcom, którzy chcą przekazywać dokumenty zdalnie, oferujemy również księgowość online. Elektroniczny obieg dokumentów ułatwia bieżącą kontrolę zapisów i ogranicza ryzyko uzupełniania brakujących danych na koniec roku.

Więcej o takim modelu współpracy piszemy w artykule „Czy warto skorzystać z księgowości online? Zalety i wady”.

Podstawowe różnice między sposobami prowadzenia rozliczeń przedstawiamy również we wpisie „Jakie są różnice między pełną a uproszczoną księgowością?”.

Elektroniczna księga wymaga regularności przez cały rok

JPK_PKPiR 2026 nie jest wyłącznie nowym formularzem składanym raz w roku. Zmienia sposób prowadzenia uproszczonej księgowości i zakres danych, które trzeba gromadzić na bieżąco.

Najważniejsze znaczenie mają:

• właściwy program księgowy,
• regularne przekazywanie dokumentów,
• kompletne dane kontrahentów,
• prawidłowe stawki i klasyfikacje,
• aktualna ewidencja środków trwałych,
• zgodność informacji z KSeF, VAT i zeznaniem rocznym.

Podatnicy składający miesięczny JPK_V7M powinni prowadzić księgi zgodnie z nowymi wymaganiami już od początku 2026 roku. Pozostali przedsiębiorcy zostaną objęci obowiązkiem od 2027 roku.

W AT Koncept pomagamy ustalić, od kiedy firma podlega nowym zasadom. Przygotowujemy również elektroniczny obieg dokumentów oraz prowadzimy KPiR i ewidencję przychodów zgodnie z obowiązującymi strukturami. Dzięki temu roczna wysyłka JPK stanowi podsumowanie uporządkowanej księgowości, a nie próbę odtworzenia brakujących danych na ostatnią chwilę.

Źródła i materiały

1. Ministerstwo Finansów, „JPK_PD – informacje podstawowe, harmonogram, terminy i sposób wysyłki”.
2. Ministerstwo Finansów, „Nowe zasady dokumentacji księgowej w podatku PIT od 2026 r. – ważne informacje”.
3. Ministerstwo Finansów, „Broszura informacyjna dotycząca struktury JPK_PKPIR(3)”.
4. Ministerstwo Finansów, „Broszura informacyjna dotycząca struktury JPK_EWP(4)”.
5. Ministerstwo Finansów, „Broszura informacyjna dotycząca struktury JPK_ST(1)”.